Dietetyka

Żywienie w kamicach nerkowych

kfpk_kamica-nerkowa-prezentacja-edukacyjna-w648

Czym jest kamica nerkowa? Schorzeniem polegającym na tworzeniu się i odkładaniu złogów ze składników zawartych w moczu takich jak mocznik, szczawiany, fosforany czy wapń. Stąd też możemy wyróżnić kilka typów kamicy w zależności od odkładanych złogów:

  • szczawianowo-wapniowa
  • fosforanowo-wapniowa
  • moczanowa
  • fosforanowo-magnezowo-amonowa
  • cystynowa
  • ksantynowa

Objawy kamicy to ból w okolicy lędźwiowej, kolka nerkowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, może także występować krwiomocz.

Czynniki sprzyjające powstawaniu kamicy:

-zbyt mała podaż płynów w diecie lub nadmierna ich utrata

-duże stężenie w moczu: wapnia, szczawianów, fosforanów, cystyny, kwasu moczowego

-zbyt kwaśne lub zbyt zasadowe pH moczu

-dieta wysokobiałkowa jeśli jest przy tym niska podaż płynów

-bakteryjne zakażenie układu moczowego

-choroby metaboliczne np. dna moczanowa

Postępowanie dietetyczne zależy od typu kamicy, jednak możemy wyróżnić punkty wspólne postępowania dietetycznego dla wszystkich przypadków kamicy:

  • podaż odpowiedniej ilości płynów ok. 2 l/dobę-> najlepiej postawić na wodę mineralną, ale dla urozmaicenia warto pić także napar z brzozy czy słabą herbatę
  • ograniczenie soli kuchennej, przypraw z glutaminianem sodu-> sód zwiększa wydalanie wapnia i moczanów
  • nie przesadzać z podażą białka w diecie

Teraz bardziej szczegółowo:

Kamica szczawianowo-wapniowa

2 najważniejsze przyczyny rozwoju tego typu kamicy to nadmierna ilość kwasu szczawiowego i szczawianów w moczu oraz nadmierna podaż soli w diecie, w związku z czym w codziennym jadłospisie powinno się ograniczyć produkty bogate w szczawiany oraz sól kuchenną. Wysokie dawki witaminy C (powyżej 2000 mg/dobę) także mogą przyczyniać się do rozwoju tego typu kamicy więc lepiej zrezygnować z suplementów zawierających tą witaminę w dużych ilościach.

Produkty przeciwwskazane i zalecane w kamicy szczawianowo-wapniowej

Produkty przeciwwskazane Produkty dozwolone w ograniczonych ilościach Produkty zalecane
  • Szpinak, szczaw, rabarbar
  • boćwina, figi suszone
  • czekolada, kakao
  • mocna herbata, kawa naturalna
  • konserwy mięsne, rybne
  • kiszonki
  • koncentraty zup, sosów
  • przyprawy ostre oraz z glutaminianem sodu
  • Mleko i przetwory mleczne
  • ziemniaki, marchew, buraki, groch, pomidory
  • nasiona roślin strączkowych
  • śliwki, agrest, cukier
  • mięso i przetwory mięsne
  • zielone warzywa liściaste, kapustne, sałata
  • orzechy
  • Płyny w ilości co najmniej 2 l /dobę
  • soki owocowe: jabłkowy, grejpfrutowy, ananasowy, wiśniowy
  • herbata zielona, ziołowa
  • produkty zbożowe z pełnego ziarna
  • masło
  • warzywa: kalafior, ogórek, rzodkiewka, groszek zielony
  • owoce: banan, borówka, owoce cytrusowe, wiśnie, winogrona, melon, nektarynka
  • przyprawy: oregano, gałka muszkatołowa, cynamon, bazylia, mięta, szałwia

Kamica fosforanowo-wapniowa

W przypadku tej kamicy zasadowy odczyn moczu przyczynia się do odkładania fosforanu wapnia. W związku z tym ograniczamy szczególnie produkty bogate w fosforany, wapń, szczawiany: mleko i jego przetwory, jaja, rośliny strączkowe, konserwy rybne. Zwiększamy natomiast podaż produktów zakwaszających- mięsa, ryb, wędlin i pieczywa.

Produkty przeciwwskazane Produkty dozwolone w ograniczonych ilościach Produkty zalecane
  • Szpinak, szczaw, rabarbar
  • boćwina, figi szuszone
  • czekolada, kakao
  • mocna herbata, kawa naturalna
  • konserwy rybne
  • suche nasion roślin strączkowych
  • przyprawy ostre oraz z glutaminianem sodu, przetwory solone
  • zasadotwórcze wody mineralne
  • mleko i jego przetwory
  • ziemniaki, pozostałe warzywa
  • owoce
  • jaja
  • Płyny w ilości co najmniej 2 l /dobę
  • soki owocowe
  • owoce cytrusowe
  • produkty zbożowe z pełnego ziarna, kasze, makarony
  • miód
  • masło
  •  mięso, ryby

Kamica moczanowa

Z kolei w kamicy moczanowej mamy do czynienia z kwaśnym odczynem moczu, który należy zalkalizować produktami zasadotwórczymi- owoce, warzywa, mleko i jego przetwory. Przyczyną odkładania złogów kwasu moczowego jest najczęściej dieta wysokopurynowa, a produkty spożywcze bogate w zasady purynowe to przede wszystkim mięso i jego przetwory, grzyby, suche nasiona roślin strączkowych oraz generalnie wysoka podaż białka w diecie.

Produkty przeciwwskazane Produkty dozwolone w ograniczonych ilościach Produkty zalecane
  • podroby
  • mięso i jego przetwory- szczególnie baranina i wieprzowina, wywary mięsne
  • śledzie, sardynki, szproty
  • czekolada
  • kakao, mocna herbata, kawa naturalna
  • suche nasiona roślin strączkowych
  • grzyby
  • pozostałe gatunki mięs- tylko gotowane, puryny przechodzą wtedy do wywaru
  • drób i pozostałe ryby
  • produkty zbożowe
  • Płyny w ilości co najmniej 2 l /dobę, wody mineralne alkalizujące
  • ziemniaki i warzywa
  • owoce
  • mleko i jego przetwory
  • miód

Kamica fosforanowo-magnezowo-amonowa

W tym typie kamicy ograniczamy produkty będące źródłem fosforanów: sery dojrzewające, topione, mleko, żółtko jaja, mięso i jego przetwory, podroby, ryby, konserwy, produkty zbożowe gruboziarniste, suche nasiona roślin strączkowych, kakao, czekoladę, orzechy. Zwiększamy natomiast podaż płynów, soków i owoców cytrusowych oraz warzyw.

Kamica cystynowa

W diecie ograniczamy produkty bogate w aminokwas cystynę, która występuje obficie w produktach nabiałowych. Zwiększamy natomiast podaż płynów do 3 l/dobę.

Kamica ksantynowa

W moczu występuje nadmiar ksantyny, która jest zasadą purynową, w związku z czym dieta jak w przypadku kamicy moczanowej.

Źródło:

  1. H. Ciborowska i A. Rudnicka „Dietetyka żywienie zdrowego i chorego człowieka”

2 myśli na temat “Żywienie w kamicach nerkowych

  1. Nie wiem czy to rzeczywiscie dieta tak duzo pomoze… no ale napewno nei zaszkodzi. Czytałam też na stronie https://euksi.org/ że to w stanach właśnie inaczej lecza niz w polsce i traktuja kamice nerkowa powazniej niz tylko schorzenie ktore eliminiuje sie „piciem wody” ale nie wiem czy to do konca jest prawda.

    Polubienie

    1. Jasne- dieta na pewno nie zaszkodzi, a skoro mamy wiedzę na ten temat to czemu jej nie wykorzystać? Zalecenia dietetyczne w tym schorzeniu jak i wielu innych należy traktować jako swojego rodzaju drogowskazy, które mają wskazać produkty potencjalnie problematyczne. Jakkolwiek oczywiście każdy z nas jest inny i ma inną tolerancję na dany produkt. W moim bliskim otoczeniu mam osobę, która zmaga się z kamicą nerkową i rzeczywiście jeśli wyklucza z jadłospisu przeciwwskazane produkty spożywcze to jest ok, natomiast wprowadzenie takowych do diety powoduje nasilenie objawów. A stronkę sprawdzę z ciekawości.

      Polubienie

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s