Dietetyka

Dieta paleo

Dieta zakłada kontynuowanie zwyczajów żywieniowych, które były praktykowane wśród naszych przodków. Punktem wyjścia jest założenie, że ludzki genom pomimo milionów lat ewolucji nie zdążył w wystarczającym stopniu przystosować się do szybkiej rewolucji przemysłowej, która przyniosła niekorzystne zmiany w stylu życia człowieka. Skutkiem tego jest występowanie chorób dietozależnych jak cukrzyca, otyłość, choroby sercowo-naczyniowe i nowotwory. W tym modelu żywienia znowu oprócz diety ważną rolę odgrywa aktywność fizyczna, która była wysoka u ludzi okresu paleolitycznego- i wcale to nie dziwi biorąc pod uwagę, że myśliwy musiał sobie sam najpierw zwierzynę upolować, co wymagało nie lada krzepy. Na czym więc opierał się paleolityczny model żywienia? Przede wszystkim na mięsie dzikich zwierząt, rybach, warzywach liściastych, owocach, orzechach i nasionach. Tabela poniżej przedstawia produkty spożywane i nie spożywane we współczesnej wersji diety paleo

Produkty spożywane Produkty niespożywane
  • mięso z chowu natutalnego
  • jaja
  • ryby i owoce morza
  • owoce
  • warzywa
  • orzechy i nasiona
  • w ograniczonych ilościach oliwa, oleje, ziemniaki, miód, wino i herbata
  • mleko i jego przetwory
  • zboża i jego przetwory, w tym kasze, płatki, mąka
  • rośliny strączkowe
  • wynalazki „nowych czasów” czyli cukry rafinowane, żywność z dodatkiem soli i tłuszczy rafinowanych

We współczesnym modelu diety nie może zabraknąć także aktywności fizycznej- co prawda już nie będzie to pogoń  z oszczepem za zwierzyną. Ważne jest natomiast to aby jak najwięcej czasu spędzać na świeżym powietrzu i nie musi być to koniecznie bardzo duży wysiłek fizyczny.

Poniżej zamieszczam jeszcze tabelę z porównaniem diety paleolitycznej z współczesną

Składniki/dobę Późny paleolity Współczesne zalecenia

Całkowity udział w diecie

Białko [%] 33 10-15
Cukry [%] 46 45-65
Tłuszcz [%] 21 20-35
Alkohol Umiarkowane ilości
Stosunek WNKT/NKT* 1.41 1
Cholesterol [mg] 520 300
Błonnik [g] 100-150 20-40
Sód [mg] 690 1500
Wapń [mg] 1500-2000 1000
Witamina C [mg] 440 75-90

Źródło: Eaton i wsp., 1988 i Singh i wsp., 2011

*WNKT– wielonienasycone kwasy tłuszczowe

NKT– nasycone kwasy tłuszczowe

Według innego źródła rozkład makroskładników w diecie paleo wynosi:

Białko-> 25-29% energii

Tłuszcze-> 30-39% energii

Węglowodany-> 39-40% energii

Komentarz do diety:

Jeden z tych modeli żywienia, w którym opieramy się na jak najmniej przetworzonych produktach co jest wielkim plusem. Stosując tą dietę w codziennym menu nie ma cukrów rafinowanych, izomerów trans, problemów z nietolerancją glutenu, laktozy czy cukrzycą typu 2. Przeciwnicy mogą zarzucać zbyt duży udział tłuszczów nasyconych i cholesterolu w diecie, aczkolwiek te komponenty nie mają aż takiego wpływu na ryzyko rozwoju chorób sercowo-naczyniowych (chyba że jest się osobą, której geneotyp predysponuje do hipercholesterolemii lub hiperlipidemii) jak tłuszcze trans. Duża ilość warzyw i owoców w diecie z kolei niweluje działanie zakwaszające mięsa i dostarcza dużej ilości antyoksydantów. Dobrze sprawdza się jako dieta redukcyjna. Teraz minusy-dieta jest dla mięsożerców dlatego nie znajdzie zwolenników u wegetarian i wegan. Powinny jej także unikać kobiety w ciąży i karmiące piersią, chorzy na dnę moczanową, kamicę nerkową, osoby z usuniętym pęcherzykiem żółciowym, przy osteoporozie stawiam znak [?]. Zostają jeszcze kwestie techniczne- dieta jest dość kosztowana biorąc pod uwagę potrzebę zaopatrzenia w produkty z chowu i upraw ekologicznych oraz dość czasochłonna jeżeli chodzi o przygotowywanie posiłków. Brak wyników badań jeżeli chodzi o długofalowy wpływ na zdrowie.

Źródła:

„Żywienie i suplementacja w sporcie, rekreacji i stanach chorobowych” A. Zając i wsp., Katowice 2014

Materiały konferencyjne z I Międzynarodowej Konferencji Naukowej ” Nutrigenomika i nutrigenetyka w żywieniu ludzi aktywnych” Katowice 2014

Dieta paleo

2 myśli na temat “Dieta paleo

  1. Dieta wygląda sensownie. To, że dieta nie jet dobra dla wegan – oni już dokonali wyboru dietetycznego (zresztą średniego wg mnie) – nie ma znaczenia. Wiadomo, że dla niektórych ludzi taka dieta jest zła, skoro muszą unikać tego, czy owego… Ale pytanie 0 co jest w niej złego dla karmiącej? I czemu nie je się stączkowych?

    Polubienie

    1. Witam ponownie:). Uff co z tymi karmiącymi?Na pewno jeśli kobieta wcześniej nie była wdrożona w tego typu dietę to raczej nie bawiłabym się w eksperymentowanie, bo jednak okres ciąży i laktacji nie jest od tego. Zastanawiają mnie jednak dwie rzeczy- jak ze stanem ketozy przy tej diecie, bo jednak jest ona niskowęglowodanowa i nie wiadomo tak na dobrą sprawę jak z ewentualnym przenikaniem ketonów do mleka matki. Druga rzecz- białka i tłuszcze dość dobrze zapewniają uczucie sytości, więc może dochodzić do pomijania posiłków co z kolei może prowadzić do niewystarczającego spożycia kcal, a to może się przykładać na hamowanie produkcji mleka.Ze strączkowymi to już łatwiejsza sprawa- wydaje mi się że najprostsze wytłumaczenie jest takie samo jak w przypadku zbóż, czyli nie były spożywane przez ludzi z okresu paleolitu, a dopiero później człowiek przyswoił sobie ich uprawę. Chociaż we współczesnej wersji diety niektórzy spożywają strączki, więc to kwestia tego na ile dana osoba „chce wrócić do korzeni”:).

      Polubienie

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s